Αρχή του Ταξιδιού

του Λευτέρη Γιαννακουδάκη

Ξεκινώντας το μυθιστόρημα

Πολλοί συγγραφείς θεωρούν την αρχή το πιο σημαντικό και δύσκολο μέρος του κειμένου τους. Όπως ο Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες, ο οποίος είχε πει ότι παλεύει για πολλές μέρες την πρώτη του παράγραφο και θεωρεί ότι μόλις την έχει ολοκληρώσει, το υπόλοιπο θα έρθει μόνο του. Άλλοι συγγραφείς γράφουν την αρχή τους στο τέλος, μετά που θα ολοκληρώσουν την ιστορία και θα ξέρουν ακριβώς την εξέλιξη της και άλλοι γράφουν σελίδες μέχρι να βρουν την αρχή και έπειτα κόβουν το προηγούμενο μέρος και συνεχίζουν από κει. Όποια μέθοδο και αν προτιμήσετε να θυμάστε ότι μια καλή αρχή είναι ένα δόλωμα για να κρατήσουμε τον αναγνώστη στο κείμενό μας. Αν ο αναγνώστης δε δελεαστεί, τότε είναι πολύ πιθανό να αφήσει το κείμενο χωρίς καν να το διαβάσει.

 Από πού ξεκινάω

 In medias res

Αρκετές ιστορίες ξεκινούν από τη μέση, από αυτό που έχει ήδη συμβεί, αυτό που οι Λατίνοι ονομάζουν in medias res. Το να ξεκινήσετε από τη μέση των πραγμάτων είναι ακόμα πιο απαραίτητο αν η ιστορία σας στηρίζεται σε κάτι που συμβαίνει στον πρωταγωνιστή σας και αντιδρά σε αυτό που του έχει συμβεί. Οι ιστορίες που προκύπτουν από αντιδράσεις έχουν ένα παρελθόν το οποίο θα επιχειρήσει να παρακωλύσει την αρχή της ιστορίας, αν το αφήσετε. Αυτού του είδος χτίσιμο του παρελθόντος ονομάζεται «έκθεση» – οι απαραίτητες εξηγήσεις που απαιτούνται για να κατανοήσει ο αναγνώστης τι συμβαίνει τώρα. Επειδή η έκθεση στηρίζεται εκ φύσεως περισσότερο στο να λέμε παρά να δείχνουμε, είναι λιγότερο δραματική από μία σκηνή. Επομένως απαιτεί ιδιαίτερους χειρισμούς και καλό είναι να την αποφεύγουμε.

Έναρξη από την αδιατάρακτη καθημερινότητα

Αν αυτό που προσπαθείτε να δείξετε είναι η αλλαγή από την προϋπάρχουσα καθημερινότητα και αυτή η καθημερινότητα είναι ζωτικής σημασίας για το τι πρόκειται να ακολουθήσει, θα ήταν καλό να την περιγράψετε με τον πιο σύντομο τρόπο, ως κάτι από το οποίο έχουμε ήδη εκκινήσει. Μία παράγραφος ή δύο, το πολύ, σ’ ένα διήγημα, μία σελίδα ή δύο σε ένα μυθιστόρημα. Καλό θα ήταν αυτή η παράγραφος ή σελίδα να μην είναι η πρώτη. Ξεκινήστε τη δράση πρώτα κι έπειτα κάντε ένα μικρό βήμα πίσω για να δείξετε την προηγούμενη κατάσταση μόνο αν είναι απαραίτητο. Καλύτερα να ξεκινήσετε από την ανατροπή της, από την αφορμή που θα οδηγήσει στην πρώτη σύγκρουση. Μην καθυστερείτε να μπείτε στο θέμα περιγράφοντας ανούσιες πράξεις και σκέψεις. Αν, π.χ., ένα τρακάρισμα είναι το γεγονός που αλλάζει τη ζωή του πρωταγωνιστή, ξεκινήστε ενώ έχει ήδη συμβεί. Μην τον δείξετε να μπαίνει στο αμάξι, να βάζει μπροστά τη μηχανή, να οδηγεί, κλπ.

Έναρξη από το τέλος

Σε κάποιες ιστορίες η πρώτη σκηνή είναι και η τελευταία. Συνήθως δείχνεται ένα μέρος της σκηνής η οποία θα ολοκληρωθεί στο τέλος, δίνονται κάποια ερωτήματα και όλη η υπόλοιπη ιστορία αποτελεί ένα διαρκές φλας μπακ. Για να το κάνετε αυτό, θα πρέπει να γνωρίζετε πολύ καλά το φινάλε της ιστορίας σας και όλη η ιστορία να οδηγεί αναπότρεπτα στο φινάλε αυτό. Αυτού του είδους η έναρξη έχει δύο σημαντικούς κινδύνους: Πρώτον να εγκλωβιστείτε σε ένα προδιαγεγραμμένο τέλος, που ίσως τελικά δεν εξυπηρετεί, και δεύτερον να προετοιμάσετε τον αναγνώστη για κάτι πολύ δυνατό χωρίς να έχετε μία αντίστοιχη ιστορία.

 Κάθε αποτελεσματική έναρξη πρέπει να κάνει τρία πράγματα:

 Το πρώτο είναι να εκκινεί την ιστορία και να ορίζει το τι είδους ιστορία είναι. Το δεύτερο είναι να εισάγει και να χαρακτηρίζει τον πρωταγωνιστή. Το τρίτο να κεντρίζει το ενδιαφέρον του αναγνώστη, έτσι ώστε να συνεχίσει την ανάγνωση.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s